Müzikte Hızlı ve Yavaş: Okul Öncesinde Tempo Oyunları

Çocuklar müziği önce bedenleriyle anlar. Hızlı bir şarkıda koşmak, yavaş bir ezgide süzülmek istemeleri doğaldır. Müzikte tempo denilen bu hız farkını hareket, ses ve basit çalgılarla keşfetmek, dinleme becerisini ve öz denetimi güçlendirir.

Önce dinlemek

Çember zamanında aynı şarkıyı önce yavaş, sonra hızlı söyleyin. "Hangisi daha hızlıydı?" diye sorun. Ardından iki kısa müzik parçası dinletin: biri ninni gibi yavaş, diğeri hareketli bir oyun havası. Çocukların yüz ifadeleri ve bedenleri, cevabı sözden önce verir.

Kaplumbağa ve tavşan dansı

Yavaş müzik çaldığında herkes kaplumbağa olur ve yavaşça yürür; hızlı müzik çaldığında tavşan olup hoplar. Müzik aniden değiştiğinde hareketi değiştirmek, dikkatli dinlemeyi gerektirir. Daha sonra hayvanları çocuklar seçebilir: salyangoz ve arı, fil ve sincap.

Dur ve kalk

Müzik çaldıkça çocuklar dans eder; müzik durunca heykel olurlar. Tempo oyunlarıyla birleştiğinde "hızlı dans et, dur, yavaş dans et" gibi komutlar, öz denetim becerisini eğlenceli biçimde çalıştırır.

Ritim çubukları

İki tahta çubuk (ya da kalın kalemler) ile öğretmenin ritmini takip edin: Yavaş vuruşlar "tık… tık… tık", hızlı vuruşlar "tık-tık-tık-tık". Önce yetişkin yönetsin, sonra sırayla çocuklar orkestra şefi olsun. Şefin hızını takip etmek, grupla uyum içinde olmayı öğretir.

Ev yapımı çalgılar

• Marakas: Kapağı sıkıca kapatılmış plastik şişeye pirinç.
• Davul: Ters çevrilmiş tencere ve tahta kaşık.
• Lastikli gitar: Ayakkabı kutusuna gerilmiş lastikler.

Çocuklar kendi çalgılarıyla bir şarkıyı önce yavaş, sonra hızlı çalar. Kendi yaptıkları çalgıyı çalmak, katılımı ve özgüveni artırır.

Yüksek ve alçak, uzun ve kısa

Tempo oyunları rahatça oynanmaya başladığında benzer karşıtlıklar eklenebilir: yüksek-alçak ses (parmak uçlarında ya da çömelerek), uzun-kısa ses (kolları açarak ya da alkışlayarak). Bu karşıtlıklar ileride müzik okumanın temel kavramlarıdır.

Türkü ve tekerlemeler

"Ali Baba'nın bir çiftliği var" gibi tanıdık şarkıları hızlandırıp yavaşlatmak çok eğlencelidir. Yöresel türkülerin farklı tempolarını dinlemek de çocukları müzik kültürümüzle tanıştırır.