Okul Öncesinde Resimli Günlük Akış: Geçişleri Kolaylaştıran Sınıf Programı
Yazar hakkında
Resimli günlük akış, çocuğa günü kusursuz biçimde uygulatmak için değil, sırada ne olduğunu görmesine ve değişikliğe hazırlanmasına yardım etmek için kullanılır. Program değiştiğinde kartın da değişmesi güveni korur.
Günün sırasını görsel olarak izleme, yaklaşan geçişi öngörme ve değişikliklere hazırlanma.
Bu çalışma ne zaman anlamlı olur?
İlk panoda karşılama, oyun, yemek, açık hava ve eve dönüş gibi en fazla altı temel bölüm bulunsun. Kartları yetişkin panosuna değil, çocukların rahatça görebileceği yüksekliğe yerleştirin.
Az ve işlevi açık malzeme kullanın
Gerekenler: Günlük rutinleri gösteren büyük ve sade resim kartları, sabit pano, güvenli hareketli işaret ve değişiklik kartı.
Uygulama adımları
- 1. adım: Günün temel bölümlerini altıdan fazla olmayacak şekilde seçin.
- 2. adım: Kartları çocukların göz hizasında sıraya yerleştirin.
- 3. adım: Her geçişten önce mevcut ve sonraki kartı birlikte gösterin.
- 4. adım: Tamamlanan bölümü işaretleyip gerekli değişikliği açıkça güncelleyin.
Sonuca değil, görülebilir harekete bakın
Bu uygulamada izlenebilecek başlıca kanıtlar: çocuğun sıradaki etkinliği bulması, tamamlanan bölümü işaretlemesi, değişikliği fark etmesi ve geçişte ihtiyaç duyduğu desteği belirtmesi.
Çocuğun kartı kendiliğinden kontrol etmesi, sonraki etkinliği sorması veya değişiklik kartını göstermesi programı işlevsel kullandığını gösterir. Panoya bakmadan geçiş yapabilmesi de sorun değildir.
Katılımı erişilebilir kılın
Fotoğraf, çizim veya nesne ipucu seçenekleri sunun; kart sayısını azaltın ve çocuğun iletişim biçimine uygun işaret kullanın.
Uygulamada sık karşılaşılan güçlük
Programı “kartta var, yapmak zorundasın” biçiminde kullanmak görsel desteği cezaya dönüştürür. Çocuğun dinlenme ve yardım isteme hakkı sürmeli; beklenmedik değişiklik saklanmamalıdır.
Güvenlik sınırları
Kartlar kopabilecek küçük mıknatıs ve raptiye içermemeli; program çocuğu zorlamak veya istenmeyen davranışı cezalandırmak için kullanılmamalıdır.
Evde doğal bir devam yolu
Evde bütün günü çizelgelemek yerine zorlanan tek geçiş için üç kart kullanılabilir: oyun, toplama ve yemek. Tamamlanan kartı çevirmek, sıranın görünmesini kolaylaştırır.
Türkiye okul öncesi programıyla ilişki
Bu çalışma; zaman sıralaması, öz düzenleme, iletişim, aidiyet ve günlük yaşam becerileri alanlarında öğrenme yaşantıları oluşturabilir.
Güncel resmî çerçeve: MEB Okul Öncesi Öğretim Programı. Bu yazı, programın veya bir uzman kurumun belirli etkinliği onayladığı anlamına gelmez.
