Övgü mü Cesaretlendirme mi? "Aferin" Yerine Kullanabileceğiniz Cümleler

Çocuğumuz bir resim gösterdiğinde neredeyse otomatik olarak "Aferin, çok güzel!" deriz. Bu söz sevgiyle söylenir ve kötü değildir. Ancak her davranışın ardından gelen genel övgü, zamanla çocuğun "Beğenilecek mi?" sorusuna odaklanmasına yol açabilir. Cesaretlendirme ise çocuğun kendi çabasını ve sürecini fark etmesini sağlar.

Farkı nedir?

Övgü sonucu ve kişiyi değerlendirir: "Harikasın", "Çok akıllısın", "Aferin". Cesaretlendirme süreci ve davranışı betimler: "Bu resim için çok uzun uğraştın", "Kuleyi üç kere yıktın ama vazgeçmedin." Birincisi yetişkinin yargısını, ikincisi çocuğun kendi deneyimini öne çıkarır.

Neden önemli?

• Çocuğun kişiliğini tek bir başarıyla tanımlamak yerine o an gördüğünüz davranışı anlatabilirsiniz. “Çok akıllısın” yerine “Bu parçayı iki kez çevirip yerine yerleştirdin” demek, konuşmayı kullanılan yönteme açar. Bir övgü cümlesinden çocuğun gelecekteki motivasyonu hakkında kesin sonuç çıkarmayın.
• Çabanın betimlenmesi, zorlukla karşılaştığında devam etme isteğini güçlendirir.
• Çocuk kendi işini değerlendirmeyi öğrenir: "Ben bu resimde en çok neyi sevdim?"

12 örnek cümle

1. "Bu resimde çok renk kullanmışsın. Bana anlatır mısın?"
2. "Ayakkabılarını kendin giydin!"
3. "Yapboz zordu ama denemeye devam ettin."
4. "Arkadaşına sıra verdin, o da çok mutlu oldu."
5. "Oyuncakları yerine koydun, oda ne kadar düzenli oldu."
6. "Bu kuleyi nasıl bu kadar yükseltebildin?"
7. "Sen en çok hangi bölümünü sevdin?"
8. "İlk başta zorlanıyordun, şimdi kolayca yapıyorsun."
9. "Yardım istedin; bu çok akıllıca bir karar."
10. "Kendinle gurur duyuyor musun?"
11. "Bu işe gerçekten odaklandın."
12. "Kardeşine su getirdin, bu çok düşünceli."

"Aferin"i tamamen bırakmak mı gerekiyor?

Hayır. Samimi bir "Aferin!" ya da sevinçle kurulmuş bir "Harika!" sıcak bir ilişkinin parçasıdır. Önemli olan tek araç olmamasıdır. Günlük dilde betimleyici cümlelere daha çok yer açmak yeterlidir.

Sessiz kabul

Bazen en güçlü cesaretlendirme bir gülümseme, bir baş sallama ya da çocuğun yanında sessizce oturmaktır. Çocuk kendi başına bir işi bitirip size baktığında, gözlerinizdeki ilgi söze ihtiyaç duymaz.

Ödül tabloları ve çıkartmalar

Ödül çizelgesinin etkisi hedefe, yaşa ve nasıl kullanıldığına göre değişebilir. Bütün ödüllerin aynı sonucu verdiği söylenemez. Önce hedefi somutlaştırın: “Her zaman uslu ol” yerine “Oyundan sonra iki bloğu sepete koy”. Günlük rutin, yetişkin modeli ve davranışı betimleyen geri bildirim birlikte değerlendirilebilir.

Kaynak ve kapsam

CDC: Övgü ve betimleme: Somut davranışı adlandıran olumlu geri bildirim için genel ebeveynlik çerçevesi. Bu sayfadaki örnek uygulama site için hazırlanmıştır; kaynağın bu etkinliği onayladığı anlamına gelmez.